gr gr Ελληνικά en en English
f S
Η Javascript πρέπει να είναι ενεργοποιημένη για να συνεχίσετε!

Δραστηριότητες ΕΕΟΙ

Ακαδημαϊκό Έτος:

7o Σεμινάριο: Χαράλαμπος Γάσπαρης, "Οι επαγγελματίες της μεσαιωνικής Κρήτης: Εξειδίκευση και απασχόληση"
14-05-2018
Ομιλητής:
Γάσπαρης Χαράλαμπος (Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών)
Σχολιασμός:
Νίκος Καραπιδάκης (Ιόνιο Πανεπιστήμιο)

Περίληψη

Αν και η οργάνωση της Κρήτης μετά την κατάκτησή της από τη Βενετία στις αρχές του 13ου αι. στηρίχτηκε κατ’ εξοχήν στη γη και την εκμετάλλευσή της, ωστόσο η μεγάλη τομή για το νησί υπήρξε η ανάπτυξη των πόλεων και της αστικής οικονομικής δραστηριότητας ήδη κατά το πρώτο μισό του ίδιου αιώνα.

Από τα έγγραφα της εποχής αντιλαμβάνεται κανείς πολύ εύκολα τον μεγάλο αριθμό επαγγελματιών στον Χάνδακα, το εύρος της επαγγελματικής εξειδίκευσης, τους τρόπους με τους οποίους καθόριζαν την επαγγελματική τους σχέση με τον πελάτη, την αμοιβή τους, τις ιδιαίτερες μεθόδους κάθε επαγγέλματος, το χρόνο που απαιτούνταν για την ολοκλήρωση κάποιων εργασιών, τα πρωτεύοντα για την εποχή και το χώρο επαγγέλματα, τις εργασίες που είχαν περισσότερη ζήτηση, το χώρο στον οποίο κινούνταν οι επαγγελματίες (αστικός – αγροτικός), την εθνότητα και το φύλο τους, την οικογενειακή παράδοση, ακόμη τη σχέση με τους μαθητευόμενους που έμπαιναν στο εργαστήριο και την υπηρεσία τους, τις υποχρεώσεις μαθητή και δάσκαλου-τεχνίτη, τη διάρκεια της μαθητείας και άλλες πολλές επιμέρους πληροφορίες.

Το πλήθος των επαγγελματιών αυτών που δραστηριοποιούνταν στον Χάνδακα, και σε διαφορετικό βαθμό στις άλλες πόλεις της Κρήτης, καθώς και στα χωριά του νησιού, μάς κάνει να αναρωτηθούμε αν όλοι αυτοί οι επαγγελματίες ήταν «πλήρους απασχόλησης» ή όχι, αν δηλαδή ασκώντας το επάγγελμά τους κάλυπταν όχι μόνο τον διαθέσιμο για εργασία χρόνο τους αλλά και τις βασικές τους οικονομικές ανάγκες, και αν λειτουργούσε ο ανταγωνισμός της αγοράς, και πώς αυτό αν ίσχυε επηρέαζε εντέλει την τοπική οικονομία.

 

Χρόνος και τόπος: Δευτέρα 14.5.2018, ώρα 16.00-19.00, στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (Βασ. Κωνσταντίνου 48, Αθήνα, ισόγειο, αίθ. συνεδριάσεων, στάση «ΕΙΕ» ή μετρό «Ευαγγελισμός»).

H είσοδος είναι ελεύθερη για το κοινό.



6ο Σεμινάριο: Pınar Çakıroğlu, "Industrialisation in Rural Salonica towards the End of Ottoman Rule"
12-03-2018
Ομιλητής:
Çakıroğlu Pınar (μεταδ. ερευνήτρια, Πανεπιστήμιο Κρήτης)
Σχολιασμός:
Χριστίνα Αγριαντώνη (Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας)

Abstract

When the Ottoman Empire came to a formal end in 1923, this was not surprising for many as the final decades, indeed the final century, of its existence has been perceived in Europe as the decay of the ‘Sick Man’ to his foreseen end. Yet the academic perception of the Ottoman Empire has improved considerably in the near century since the dissolution of the Empire. Despite the fact that the Ottomans are not often associated with the dramatic developments that shaped Europe in the nineteenth century, fuller and more thorough analyses have shown that the Ottoman Empire did exhibit considerable economic dynamism toward its end.

The Ottomans had begun to engage in modernisation already from the late eighteenth and early nineteenth century. By the time the Empire came to lose her European provinces, the rudiments of an industrial economy were discernible. This industrial dynamism towards its end, nevertheless, was not the result of a state-led investment, as one would expect from a highly-centralised Empire. In fact, much of the dynamism emerged due to industrial and commercial capitalism surging from its own domestic wellsprings.

Macedonia was at the forefront of these economic and social developments. For one thing, it had great strategic importance for the – rapidly shrinking – late Ottoman Empire. At the end of the nineteenth century, after substantial losses in the preceding decades, Macedonia was the main European territory of the Ottomans, with the exception of Thrace and the imperial capital, İstanbul. The port of Thessaloniki (Selanik) was the effective capital of Macedonia and a vital point of contact with the then dominant European economies.

This talk focuses on the industrial dynamism in the vilayet of Selanik that surged in the late nineteenth century with special reference to the hinterlands of the vilayet. More specifically, industrialization in the region of Naousa (Ağustos), Edhessa (Vodina), Veroia (Karaferye), which was at least equally significant as the industrialisation in the centre of Salonica, is the main focus. Industrial development in this region took off with the 1870s concentrating on textiles and was led by a group of Greek capitalists belonging to the powerful Christian Greek community of the region. Several peculiarities of the region were pivotal to the emergence and expansion of this industrialisation. In this talk, the story of the industrialisation in the region of Naousa (Ağustos), Edhessa (Vodina), Veroia (Karaferye) in terms of its roots and course as well as its contribution to the elucidation of the structure and characteristics of the late-Ottoman economy will be told.

Χρόνος και τόπος: Δευτέρα 12.3.2018, ώρα 16.00-19.00, στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (Βασ. Κωνσταντίνου 48, Αθήνα, ισόγειο, αίθ. συνεδριάσεων, στάση «ΕΙΕ» ή μετρό «Ευαγγελισμός»).

H είσοδος είναι ελεύθερη για το κοινό.



5ο Σεμινάριο: Ανδρέας Κακριδής, "Κυριάκος Βαρβαρέσος: Η βιογραφία ως οικονομική ιστορία"
26-02-2018
Ομιλητής:
Κακριδής Ανδρέας (Τράπεζα της Ελλάδος)
Σχολιασμός:
Σωκράτης Πετμεζάς (Πανεπιστήμιο Κρήτης)

 

Περίληψη

Ο Κυριάκος Βαρβαρέσος είναι μια από τις πιο ενδιαφέρουσες προσωπικότητες στο χώρο της οικονομικής σκέψης και πολιτικής του 20ου αιώνα. Καθηγητής και ακαδημαϊκός, Υπουργός Οικονομικών κατά την πτώχευση του 1932, Υποδιοικητής και μετέπειτα Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος (1933-46), Υπουργός της εξόριστης κυβέρνησης Τσουδερού (1941-43), Αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Βούλγαρη μετά τον πόλεμο (1945) και οικονομικός σύμβουλος της κυβέρνησης Πλαστήρα, το 1952, οπότε και έγραψε την περίφημη Έκθεση επί του Οικονομικού Προβλήματος της Ελλάδος, ο Βαρβαρέσος συνέδεσε το όνομά του με τις σημαντικότερες οικονομικές εξελίξεις μιας ολόκληρης εποχής.

Παράλληλα, ήταν παρών σε όλες τις κρίσιμες διεθνείς οικονομικές συναντήσεις: από το Συνέδριο της Ειρήνης το 1919 μέχρι το Bretton Woods, το 1944. Διαπραγματεύτηκε το ελληνικό χρέους, τις εμπορικές συμφωνίες του μεσοπολέμου, τη μεταπολεμική βοήθεια και την αρχιτεκτονική των διεθνών νομισματικών σχέσεων. Απέκτησε τη φήμη του οξυδερκούς εμπειρογνώμονα και του ακριβοδίκαιου συνομιλητή. Στηρίχθηκε σε αυτή τη φήμη, το 1946, για να εκλεγεί στο πρώτο Συμβούλιο Διευθυντών της Παγκόσμιας Τράπεζας, στη Ουάσιγκτον, όπου και παρέμεινε μέχρι το θάνατό του, το 1957.

Με αφορμή την πρόσφατη έκδοση της βιογραφίας του Κ. Βαρβαρέσου από την Τράπεζα της Ελλάδος, η ομιλία παρουσιάζει τα ευρήματα μιας πολυετούς έρευνας, που στόχο δεν έχει να αφηγηθεί μόνο τη ζωή ενός οικονομολόγου, αλλά να ερμηνεύσει – μέσα από τη ζωή αυτή – σημαντικά περιστατικά, διλήμματα και αποφάσεις πολιτικής. Έτσι, η βιογραφία φιλοδοξεί να συμπληρώσει, ενίοτε και να αμφισβητήσει τις γνώσεις μας για σημαντικές στιγμές της πρόσφατης ελληνικής οικονομικής ιστορίας.

Χρόνος και τόπος: Δευτέρα 26.2.2018, ώρα 16.00-19.00, στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (Βασ. Κωνσταντίνου 48, Αθήνα, ισόγειο, αίθ. συνεδριάσεων, στάση «ΕΙΕ» ή μετρό «Ευαγγελισμός»).

H είσοδος είναι ελεύθερη για το κοινό.



4ο Σεμινάριο: Juan Carmona Zabala, "Between Politics and Advertising: Promoting Greek Tobacco Exports in the Interwar Period"
12-02-2018
Ομιλητής:
Carmona Zabala Juan (υποψ. διδάκτορας University of California, San Diego - Center for Hellenic Studies)
Σχολιασμός:
Socrates Petmezas (University of Crete)

Περίληψη

Στην ομιλία μου προσεγγίζω την διαφήμιση του καπνού, ο οποίος ήταν το πιο σημαντικό προϊόν των ελληνικών εξαγωγών στην μεσοπολεμική περίοδο. Πιο συγκεκριμένα, αναλύω την αλληλεπίδραση που υπήρχε ανάμεσα σε ιδιωτικούς και δημόσιους φορείς με στόχο την αύξηση της διεθνούς ζήτησης των ελληνικών καπνών, όπως για παράδειγμα τις συμμετοχές σε διεθνείς εκθέσεις και εμποροπανηγύρεις, την διευκόλυνση της κυκλοφορίας πληροφοριών για την αγορά, αλλά και τη δημοσίευση άρθρων σε ειδικά περιοδικά.

Υποστηρίζω ότι στα μέσα της δεκαετίας του 1920 λόγω της κρίσης των εξαγωγών καπνού σε συνδυασμό με την ανάγκη διαφοροποίησης του ελληνικού προϊόντος από τους ανταγωνιστές του, αλλά και επίσης της σημασίας που είχε αποκτήσει η διαφήμιση για την σιγαρετοβιομηχανία, οι Έλληνες καπνέμποροι στράφηκαν προς το κράτος για να καταφέρουν τα εξής: α) την άμεση επαφή με τους καταναλωτές, β) τη δημιουργία μιας "ελληνικής μάρκας" καπνού με συγκεκριμένες προδιαγραφές ποιότητας, και γ) τη μείωση του κόστους των πληροφοριών για τους εξαγωγείς. Η εφαρμογή αυτών των μέτρων προκάλεσε την μετατροπή των πληροφοριών για την αγορά σε κοινό αγαθό (public good) και την εμφάνιση της διαφήμισης των ελληνικών προϊόντων ως καινούρια οικονομική δραστηριότητα.

Χρόνος και τόπος: Δευτέρα 12.2.2018, ώρα 16.00-19.00, στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (Βασ. Κωνσταντίνου 48, Αθήνα, ισόγειο, αίθ. σεμιναρίων, στάση «ΕΙΕ» ή μετρό «Ευαγγελισμός»).

H είσοδος είναι ελεύθερη για το κοινό.



3ο Σεμινάριο: Ελευθερία Ζέη, "Εμφυτεύσεις και κοινωνικοί μετασχηματισμοί στις Κυκλάδες, 17ος-18ος αιώνας"
18-12-2017
Ομιλητής:
Ζέη Ελευθερία (Πανεπιστήμιο Κρήτης)
Σχολιασμός:
Νίκος Καραπιδάκης (Ιόνιο Πανεπιστήμιο)

Περίληψη

Η εμφύτευση δένδρων και τα δικαιώματα του καλλιεργητή στη γη και την παραγωγή που απορρέουν απ’ αυτήν, αποτελούν ένα από τα βασικά πεδία οικονομικών και κοινωνικών αντιπαραθέσεων και μετασχηματισμών στον αγροτικό χώρο. Η μελέτη των εμφυτευτικών συμβολαίων που σώζονται στα νοταριακά αρχεία των Κυκλάδων του 17ου και 18ου αιώνα, και κυρίως των συμβολαίων που αφορούσαν την αμπελοκαλλιέργεια, αναδεικνύει κάποιες λιγότερο γνωστές όψεις των νησιών σε μια κρίσιμη μεταβατική  περίοδο της ιστορίας τους. Η μεταβολή στις σχέσεις ιδιοκτήτη και εμφυτευτή και η αλλαγή στην αντίληψη και τον ρόλο του αγροτικού συμβολαίου αντανακλούν τους διαφορετικούς τρόπους κατοχής και εκμετάλλευσης της γης που έφεραν οι πολλαπλές κυριαρχίες στα νησιά αλλά και τους μετασχηματισμούς που φέρνει στις νησιωτικές κοινωνίες ο 18ος αιώνας.

Χρόνος και τόπος: Δευτέρα 18.12.2017, ώρα 16.00-19.00, στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (Βασ. Κωνσταντίνου 48, Αθήνα, ισόγειο, αίθ. συνεδριάσεων, στάση «ΕΙΕ» ή μετρό «Ευαγγελισμός»).

H είσοδος είναι ελεύθερη για το κοινό.



2ο Σεμινάριο: Constantine Ardeleanu, "Technology Transfer, Transnational Bureaucracy, and the Making of a Security Regime in the Danube Delta (19th-20th Centuries)"
30-10-2017
Ομιλητής:
Ardeleanu Constantine (Πανεπιστήμιο Γαλατσίου & New Europe College, Institute for Advanced Study, Βουκουρέστι)
Σχολιασμός:
Δημήτρης Κοντογεώργης (ΕΑΠ, Ιόνιο Πανεπιστήμιο)

Abstract

This paper focuses on the development of Danubian trade and shipping after the establishment of the European Commission of the Danube in 1856, by the decision of the Treaty of Paris. This international institution underwent an impressive technical and administrative program that contributed to the transformation of the Lower Danube into a secure and prosperous transportation corridor. The Greek seafarers were the most important actors of Danubian navigation. On the basis of the archives of the Danube Commission, this paper aims to refer to the fields in which navigation was modernized, using statistical data to exemplify the transition from sail to steam and how the engineers coped with the ever-larger tonnage of the vessels plying on the Lower Danube.

Το σεμινάριο πραγματοποιείται σε συνεργασία με το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Νεότερης Ιστορίας του Τμήματος Πολιτικής Επιστήμης και Ιστορίας του Παντείου Πανεπιστημίου.

Χρόνος και τόπος σεμιναρίου: Δευτέρα 30.10.2017, ώρα 16.00-19.00, στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών (Βασ. Κωνσταντίνου 48, Αθήνα, ισόγειο, αίθ. συνεδριάσεων, στάση «ΕΙΕ» ή μετρό «Ευαγγελισμός»).

H είσοδος είναι ελεύθερη για το κοινό.



1ο Σεμινάριο: Άγγελος Νταλαχάνης, "Ανάμεσα στη μικρή και τη μεγάλη ιστορία: Έλληνες εργαζόμενοι στην Compagnie universelle du canal maritime de Suez"
09-10-2017
Ομιλητής:
Νταλαχάνης Άγγελος (Γαλλική Σχολή Αθηνών)
Σχολιασμός:
Σοφία Αυγερινού-Κολώνια (Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο), Λήδα Παπαστεφανάκη (Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων)

Περίληψη

Με ποια κριτήρια παίρνει αποφάσεις ο εργαζόμενος μιας πολυεθνικής επιχείρησης όταν αυτή βρίσκεται στο επίκεντρο γεωπολιτικών ανακατατάξεων στις οποίες εμπλέκονται οι χώρες υποδοχής και καταγωγής του; Προτάσσει το προσωπικό, το οικογενειακό, το εταιρικό ή το εθνικό συμφέρον; Διοικητικά έγγραφα και επιστολές από τους ατομικούς φακέλους Ελλήνων εργαζομένων στην Εταιρεία της διώρυγας του Σουέζ που φυλάσσονται στα γαλλικά εθνικά αρχεία του κόσμου της εργασίας (Archives nationales du monde du travail), μάς επιτρέπουν να φωτίσουμε την προσωπική, επαγγελματική και οικογενειακή πορεία αυτών των Ελλήνων της Αιγύπτου καθώς βρέθηκαν στο επίκεντρο γεγονότων παγκόσμιας εμβέλειας όπως ήταν η εθνικοποίηση της Εταιρείας και η κρίση του Σουέζ του 1956. Η στενή σχέση ανάμεσα στη μικρή και τη μεγάλη ιστορία αναδεικνύει τους δεσμούς που αυτοί ανέπτυξαν με τις χώρες καταγωγής και υποδοχής καθώς και με μια Εταιρεία «οικουμενική», η οποία, όταν παραδόθηκε στην ναυσιπλοΐα το 1869, άλλαξε τον τρόπο που ο άνθρωπος ταξίδευε και διεξήγαγε εμπορικές συναλλαγές.

Χρόνος και τόπος: Δευτέρα 9.10.2017, ώρα 16.00-19.00, στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών( Βασ. Κωνσταντίνου 48, Αθήνα, 5ος ορφ., μεγάλη αίθουσα του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών, αρ. 524, στάση «ΕΙΕ» ή μετρό «Ευαγγελισμός)

H είσοδος είναι ελεύθερη για το κοινό.



Newsletter



Η Δράση Αναβάθμιση και Ανανέωση του ιστοχώρου της Ελληνικής Εταιρείας Οικονομικής Ιστορίας χρηματοδοτείται από το Κοινωφελές Ίδρυμα Ιωάννη Σ. Λάτση, στο πλαίσιο του Προγράμματος Ενίσχυσης Επιστημονικών Εταιρειών 2016